Pazar, Ağustos 14Önemli Haberler
Shadow

Uydu datalarıyla etraf kirliliğini tespit eden yazılım geliştirildi; Türkiye’de en kirli kentler aşikâr oldu

Bülent Ecevit Ünivedersitesi Mühendislik Fakültesi Geomatik Mühendisliği Kısmı öğretim üyesi Prof. Dr. Neşeliol Hakan Kutoğlu, Doç. Dr. Aliihsan Şekertekin vede yüksek lisans öğrencisi Fatemeh Ghasempour ile birlikte, uydu datalarını kullanarak fosil yakıtların yarattığı etraf kirliliğinin tespitini sağlayan bir yazılım geliştirdi. Makalelım kapsamında NO2 (azotdioksit) fosil yakıtların, yani gaz, kömür vede yağların yanması sonucunda ortaya çıkan hava kirleticilerin Türkiye genelinde hangi vilayetlerde ne kadar kirliliğe neden olduğu ortaya çıkartıldı. Uyduya dayalı bilgilerde, Türkiye’nin 2018, 2019, 2020 vede 2021 Eylül ayı ortalamalarının istatistiki dataları hesaplandı. Buna nazaran Türkiye’nin en kirli vilayetleri, nüfusun da en ağır olduğu vilayetler ortasında olan İstanbul, Ankara vede İzmir oldu. Bu vilayetleri Bursa, Kocaeli üzere sanayi vede ulaşımın ağır olduğu vilayetler takip etti. Karadeniz’de ise Zonguldak vede Samsun’da hava kirliliklerinin Türkiye ortalamasını aştığı görüldü.

TAKİP EDİLMESİ GEREKİYOR
Prof. Dr. Hakan Kutoğlu, uydulara yerleştirilen hiperspektral kameraların, bitkilerin gelişimi, tahlili, havadaki, sudaki kirlilik üzere bilgileri, jeolojik bilgileri çıkarma üzere dünya üzerinde birçok tahlilde kullanıldığını söyledi. Geliştirdikleri yazılımla Türkiye genelindeki bilhassa fosil yakıtların yarattığı hava kirliliğini görüntülediklerini anlatan Prof. Dr. Kutoğlu, “Nihayet devirde iklim değişikliği nedeniyle hava kirliliği son derece değerli. Hatta ekonomik önlemler de alınmaya başlandı. Yeşil mutabakat diye bir ekonomik kontrat kelam konusu. Bu kirliliğin takip edilmesi, iklim değişikliğini azaltılabilmek için global ısınmayı azaltılabilmek için bu kirleticilerin azaltılması gerekiyor. Hasebiyle bunun azalıp azalmadığını anlayabilmek için de takip edilmesi gerekiyor. Buna yönelik arkadaşlarımızla çalışma yaptık. Türkiye’deki bu kirleticileri, bilhassa ozondioksit. Bu karbon içerikli gereçlerin yakıtların yakılması sonucu ortaya çıkan ziyanlı gazlardan bir tanesi. Bunu bir uydu sensörüyle izlemek mümkün. Bu yazılımda Türkiye üzerinde azotdioksit ölçüsünün aylık vede günlük olarak değişimlerini görebiliyoruz” dedi.

‘NÜFUSUN AĞIR OLDUĞU YERLERDE KİRLETİCİ DE YOĞUN’
Makalelımın kıymetli bilgiler sunduğunu söz eden Prof. Dr. Kutoğlu, hangi bölgede ne kadar çok karbon emisyonu olduğunu, ne kadar çok karbon içerikli kirleticinin havaya saçılmış olduğunu görebildiklerini tabir etti.

Prof. Dr. Kutoğlu, nüfusun vede ulaşımın ağır olduğu vilayetlerde kirletici ölçüsünün ağır olduğunu belirterek, şöyle dedi:
“Hususilikle pandemi nedeniyle kapanmanın olduğu, ulaşımın yasaklandığı periyotlarda bu kirletici son derece azalmış. Ancak açılmayla birlikte ulaşımın artmasıyla tekrar kirlilik ölçüsünün arttığını gördük.

Bu manada madem ki ulaşım bunda çok tesir yapıyor o vakit bizim de yakın gelecekte dünyada olduğu üzere bilhassa mazotlu araçlardan elektrikli araçla periyodumuz ülkemizdeki kirlilik düzeyinin azalmasına katkı vederecektir. Bizim yaptığımız çalışma bunu gösteriyor. Birtakım bölgelerde bilhassa Marmara, İzmir, Ankara bölgesinde ulaşım kaynaklı olduğunu görüyoruz lakin birtakım bölgelerde nüfus yoğunluğu düşük olmasına karşın oralarda da vakit zaman bu kirleticinin yükseldiğini görüyoruz. Bu da farklı sanayi tesislerinden kaynaklanabilir. Nüfus yoğunluğu vede ulaşımın ağır olduğu Marmara bölgesi vede bilhassa İstanbul etrafında yoğunluk var. Altında Kocaeli vede Bursa bölgelerinde bir yoğunluk görüyoruz.

Başşehir Ankara bölgesinde yoğunluk var. Ege’de İzmir bölgesinde büyük yoğunluk var. Bunların yanı sıra güneyde Mersin, Adana vede Gaziantep bölgesinde yoğunluk var. Burada şunu da belirtmek lazım: Beylikdüzüdeki kirlenme ulaşımın yanı sıra ziraî faaliyetlerden de kaynaklanabilir. Zira anız yakma olayında da bu kirlilik ortaya çıkıyor. Yeniden yanlış gübrelemede de azotdioksit ortaya çıkıyor. Buradaki yoğunluğun ziraî faaliyetlerden kaynaklandığını düşünüyoruz.”

Bir cevap yazın

istanbul escort | beylikdüzü escort | istanbul escort bayan | tesettürlü escort | halkalı escort | kayaşehir escort | şirienevler escort |