Cumartesi, Ocak 22Önemli Haberler
Shadow

Erdal Sağlam yazdı: “Asgari fiyat yüksek oranlı artırımlarla eriyip gidecek”

Gazetemiz müellifi Erdal Sağlam, bugünkü “Enflasyon düşmeden her taban fiyat yetersiz kalır” başlıklı yazısında yılbaşında yapılması beklenen yüksek artırımın dar ve sabit gelirli bireyler için yetersiz kalacağını lisana getirdi. Minimum fiyata yüzde 30’un üzerinde artırım beklediğini lisana getiren Sağlam, ‘AKP iktidarının, çalışanları dar ve sabit gelirlileri sıkıntı durumda bıraktığını artık kabul etmeye başladığını’ söyleyebiliriz. Bu nedenle de artık mağduriyeti büyüyen bu geniş toplumsal bölümü şad etmenin vaktinin geldiğini düşünüyorlar” dedi.

“YILBAŞINDAKİ HALİNE GERİ DÖNÜŞ”
Sağlam, “Enflasyonun üzerinde verdik diye övünecekleri fiyat artırımları, 2022 yılı başlarında gelecek yüksek oranlı artırımlarla zati eriyip gidecek” derken “Kısacası, yüzde 40 artırım verseler bile geçmiş mağduriyetleri da hesaba katarsak, 2022’nin en geç ortası geldiğinde, verdikleri artırıma karşın çalışan, yılbaşındaki haline geri dönmüş olacak” tabirlerini kullandı.

Sağlam’ın yazısının tamamı şöyle:
Açıklanmasına daha 1.5 ay olmasına karşın, yılbaşında yapılacak minimum fiyat artırımı gündem olmaya devam ediyor. Enflasyon düşmediği sürece, ne kadar yüksek artırım yapılırsa yapılsın, dar ve sabit gelirlinin durumunun düzeltilemeyeceği ise göz arkası ediliyor. Yılbaşında yüksek oranda, yüzde 30’un üzerinde minimum fiyat artırımı yapılacağı varsayımına ben de katılıyorum. Buna ait haberleri, şimdi kasım ayı gelmeden iktidara yakın gazete ve TV’lerde duymaya başladık. Daha sonrasında tartışmaya Hazine ve Maliye Bakanı Lütfi Elvan ile Çalışma ve Toplumsal Güvenlik Bakanı Vedat Alım de katıldı. İktidar temsilcileri, yılbaşında minimum fiyata yüksek oranlı artırımlar yapılacağını, ücretlilerin vergi oranlarında indirim yapılacağını, emeklilikte yaşa takılanlara imkan sağlayacak yollar araştırıldığını, 3600 ek göstergenin verilmesi konusunda çalışmalar yapıldığını anlatmaya başladılar. Farkındaysanız bu konuşulanların bir kısmı uzun müddettir esasen gündemde yer tutmuş çalışan haklarıyla ilgili, bir kısmı ise aslında AKP’nin kelam verip yapmadığı çalışma hayatı haklarını içeriyor. Buradan yola çıkarak “AKP iktidarının, çalışanları dar ve sabit gelirlileri güç durumda bıraktığını artık kabul etmeye başladığını” söyleyebiliriz. Bu nedenle de artık mağduriyeti büyüyen bu geniş toplumsal kesiti mutlu etmenin vaktinin geldiğini düşünüyorlar. İşte bu nedenle de şimdiden minimum fiyata yüksek artırım konusunu gündeme getirmiş bulunuyorlar. Bir öteki açıdan bakarsak; kış aylarında çok zorlanacağı açıkça gözüken dar ve sabit gelirli bölümün büyüyecek şikayetlerini bir ölçüde dengelemek istedikleri de söylenebilir. Tahminen de en geç ocak ayında yapmaları gerekecek yüksek oranlı doğalgaz ve elektrik artırımlarının yaratacağı yansıyı de şimdiden yumuşatmaya çalışacaklardır, kim bilir? Şayet bu artırımları da şimdiden yapmış olsalar, yıl sonunda açıklanacak enflasyon çok daha yüksek gerçekleşecekti. Yıl sonu için yüzde 20’nin üzerinde bir enflasyon görmemiz esasen kaçınılmaz olacak. Yüzde 20’lik enflasyona karşılık, bunun örneğin 15 puan üzerinde minimum fiyat artırımı yaparak, “Biz çalışanımızı enflasyona ezdirmedik” demeye devam edeceklerini planlıyorlar üzere geliyor bana. Düzgün de bu bekletilen artırımları sonunda mecburen yapmak zorunda kalacaklar. Yani enflasyonun üzerinde verdik diye övünecekleri fiyat artırımları, 2022 yılı başlarında gelecek yüksek oranlı artırımlarla aslında eriyip gidecek. 2022’nin birinci yarısında, baz tesiri de kendilerine yardım etmeyecek, yıllık enflasyon oranları artmaya devam edecek. Velhasıl, yüzde 40 artırım verseler bile geçmiş mağduriyetleri da hesaba katarsak, 2022’nin en geç ortası geldiğinde, verdikleri artırıma karşın çalışan, yılbaşındaki haline geri dönmüş olacak.

ERDOĞAN ÇALIŞANI NİÇİN HATIRLADI?
Mevcut iktidarın çalışanları hatırlamış üzere görünmesinin en büyük nedeni doğal ki anketlerde gözüken büyük oy kaybı. Aksi takdirde 20 yıllık ekonomik anlayışında inşaatçılar başta olmak üzere, kendisine yakın sermayeye büyük karlar sağlarken çalışan bölümünü bu kadar mağdur etmezdi. Artık de üzerinde çalışılan formüllerin, çalışanı biraz gözetirken patronları mağdur etmeyecek biçimde olduğunu görüyoruz. İktidarın dar ve sabit gelirliler üzerine yıktığı en büyük yükün ise yüksek enflasyon oranları olduğunu daima hatırda tutmak gerek. Aslında yalnızca dar ve sabit gelirli değil, orta gelirli kümeler da yüksek enflasyondan epey yüksek oranda olumsuz etkileniyor. Geriye de aslında yüksek gelirli kesim kalıyor ki bunların nüfusa oranı çok düşük ancak mevcut iktidardaki prestijleri yüksek. Memleketler arası Haber ajansı Bloomberg dün yayımladığı bir tahlilde “Erdoğan’ın daha düşük faiz oranları için verdiği çaba, Türkiye’nin gelişen ekonomisindeki eşitsizlikleri sertleştirme ve Erdoğan’ın personel sınıfından destekçilerine ziyan verme riski taşıyor” yorumunu yaptı. “İhracatçılar ve emlak zenginleri üzere aslında yeterli durumda olanlar borçlanma maliyetlerinin düşmesini ve TL’nin zayıflamasını nakde çeviriyor” denilen tahlilde, buna karşılık denetimden çıkan besin enflasyonu ve süratle yükselen kiraların, Erdoğan’ın klâsik tabanı olan alt sınıfları sıkıştırdığı yorumu yapıldı. Pandemiden çıkışta birçok ülke yükselen fiyatları frenlemek isterken Erdoğan’ın daha düşük faiz oranlarıyla büyümeyi hızlandırıp 2023 seçimleri öncesinde azalan popülaritesini artırmayı hedeflediği belirtildi. Evvelki seçimlerde kredi kaynaklı büyümenin geçmişte Erdoğan’ın işine yaradığı vurgulanan tahlilde, fakat bu siyasetin yıllar içinde biriken tesirinin koronavirüs salgını ile birleşmesi nedeniyle, elde edilen zararın toplumsal bir maliyeti olduğu tabir edildi. İktidarın düşük faiz siyasetiyle kimleri gözettiği ortada. Bu siyaset artan kurlar nedeniyle ülke varlıklarını eritirken enflasyon yoluyla dar ve sabit gelirliyi vuruyor. İktidarın iktisat tercihleri ve yüksek enflasyon sürdüğü surece, taban fiyata ne kadar artırım gelirse gelsin, dar ve sabit gelirlinin rahatlaması mümkün olamaz.

Bir cevap yazın